SpaceX roketinin bir parçasının Ay'a çarptığı tahmin ediliyor

Kaynak, George Rose/Getty Images

Bir SpaceX roketinin uzayda bırakılmış bir parçasının, saatte yaklaşık 8.690 km hızla ilerleyerek Ay'a çarptığı tahmin ediliyor.

Amerikan Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) çarpmanın "Dünya için herhangi bir tehlike oluşturmadığını" belirtti.

Çarpışmanın TSİ 09.35 civarında gerçekleştiği hesaplanıyor.

Çarpışma çıplak gözle görülemedi, ancak gelişmiş teleskopaların Ay yüzeyinden yansıyan bir parıltıyı kaydettiği düşünülüyor.

BBC Bilim Muhabiri Pallab Ghosh, Amerika kıtasındaki teleskopların bu anı yakalamak için en iyi imkana sahip olduğunu fakat teleskopların kaydettiği ham verileri görüntüye çevirmenin saatler süren bir işlem olduğunu aktarıyor.

Bu yüzden çarpışmanın gerçekleştiğini teleskoplarla teyit etmek için birkaç saat daha beklememiz gerekecek.

NASA'nın ay yörüngesi bir uydusu da birkaç gün içinde çarpma bölgesinin üstünden geçerek fotoğrafını çekecek.

Böylece enkaz kraterinin net bir görüntüsünü edinebileceğiz.

Dört ton ağırlığındaki roket parçası çarptıktan sonra, tahminen bir milyon kilogramlık enkaz uzaya saçıldı.

Londra'daki Science Museum'un uzay bilimleri başkanı Libby Jackson, Ay yüzeyinden yükselecek tozu incelemenin, bilim insanlarına Ay'ın yapısına dair bilgiler sağlayacağını belirtiyor.

Cambridge Üniversitesi'nden Dr. Matt Bothwell bunun Ay'ı incelemek için küçük ve hoş bir deney olduğunu belirtirken uzaydaki insan yapımı nesnelerin kontrolden çıkmasının yarattığı tehlikeye de dikkat çekiyor:

"Birkaç on yıl içinde yörüngemizde dolanan çok sayıda küçük parçacık nedeniyle uzaya çıkmakta zorlanmaya başlayabiliriz.

"Buna uzay çöpü deniyor ve kesinlikle endişe duyulması gereken bir durum."

Tahminlere göre Ay'da artık toplam ağırlığı yaklaşık 190 tonu bulan 3.000 civarında insan yapımı nesne bulunuyor.

SpaceX Falcon 9 roketi Ocak 2025'te fırlatılmış ve şu anda Ay'a doğru ilerleyen üst bölümü görev sonunda ayrılmıştı.

Falcon 9, şirketin ifadesiyle "insanların ve malzemelerin Dünya yörüngesine ve ötesine güvenilir ve emniyetli bir şekilde taşınması" için tasarlanıp üretilmiş, yeniden kullanılabilir ve iki aşamalı bir roket.

Bu roket geçen yıl Ay'a iki adet Ay iniş aracı ve bilimsel ekipman taşıyan bir ABD-Japonya ortak görevi kapsamında fırlatılmıştı.

Falcon 9'un bir kısmı yeniden kullanılabilir nitelikte ve bir sonraki görevi için Dünya'ya geri dönecek şekilde tasarlanmış.

Ancak roketin bazı parçaları uzayda bırakılır; bu parçalar, başka bir gök cismiyle çarpışmadıkları sürece yörüngede kalmaya devam eder.

NASA'nın Yakın Dünya Cisimleri Çalışmaları Merkezi'ne (CNEOS) göre, Ay'a çarptığı düşünülen cisim, bu roketlerden birinin üst bölümü.

NASA, bağımsız gökbilimcilerin kamuya açık verileri kullanarak, Ocak 2025'teki bir fırlatmadan kalan roket parçasının Ay ile kazara çarpışacak bir rotada ilerlediğini tespit etmelerinin ardından bu sonuca vardı.

Sözkonusu parça, yaklaşık beş katlı bir bina büyüklüğünde ve Dünya'daki ağırlığı en az 4.000 kilogram.