Mo Salah nasıl 'tüm zamanların en iyilerinden biri' oldu?

Mısır milli takımının da formasını giyen dünyaca ünlü futbolcu Mohamed Salah'ın ismi son günelerde Trabzonspor'la anılıyor. Yıldız futbolcunun Türkiye'ye transfer olması yönünde beklentiler yüksek.

Son olarak İngiltere Premier Lig takımlarından Liverpool forması giyen 34 yaşındaki tecrübeli ismin sona eren sözleşmesi yenilenmemiş ve oyuncu kulübüne veda etmişti.

Mohamed Salah, sezon sonunda Liverpool'dan ayrılacağını açıkladığında Jürgen Klopp onu "tüm zamanların en büyük futbolcularından biri" diye nitelendirdi.

Liverpool'un eski teknik direktörü Klopp, Salah'ın Anfield'daki ilk beş sezonunda onunla birlikte çalıştı.

Salah bu dönemde 156 gol attı; Şampiyonlar Ligi, Premier Lig, üç yerel kupa, UEFA Süper Kupası ve FIFA Kulüpler Dünya Kupası'nı kazandı.

Hiç kuşkusuz olağanüstü bir futbolcu.

Ancak onu yalnızca Liverpool kentinde değil, dünyanın çok daha geniş bir kesiminde küresel bir ikon ve rol model haline getiren pek çok unsurdan yalnızca biri bu.

Mısır'ın ücra köylerinden Nagrig'de büyüyen Salah, futbol kariyerine El Mukavlun El Arab'da başladı.

Henüz 14 yaşındayken Kahire'deki antrenmanlara katılabilmek için otobüsle günde dokuz saat yolculuk yapıyordu.

Başarıya giden yolu zorluklarla doluydu. Ancak Salah, her şeyin değiştiği bir anı hâlâ hatırlıyor.

Sports Illustrated'a konuşan Salah, "İki ay boyunca yedek kulübesinde oturdum" dedi:

"Babama, 'Her gün gidip yedek kulübesinde oturamam' dedim. Ağlıyordum. O da bana, 'Dinle, uzun bir sürecin ardından büyük bir isim haline gelen herkes önce çok acı çekti. Bu kolay olmayacak. Yalnızca odaklanmaya devam et, çok çalış ve yeniden oynayacağından, büyük bir futbolcu olacağından eminim' dedi. Bu, hâlâ hatırladığım bir an… Kısa bir süre sonra yeniden oynamaya başladım ve her şey yoluna girdi."

Ancak Mısır'da kulüp futbolunda geçirdiği birkaç yılın ardından yetenekleri sonunda onu Avrupa'ya taşıdı ve İsviçre Süper Ligi ekiplerinden Basel'e imza attı.

Salah, Mısır televizyonundaki Kol Youm programına yaptığı açıklamada şunları söyledi:

"Basel'deki değerlendirmeye katılmak için Mısır'dan ayrıldığım ilk günden itibaren kendime farklı bir futbolcu olmam gerektiğini söyledim. Büyük bir başarı elde etmek, dikkatleri üzerime çekmek ve insanların sevip takip ettiği bir futbolcu olmak istiyordum."

Ancak Avrupa'da takdir görmek bir gecede olmadı.

Chelsea'de yeterince forma şansı bulamayan Salah, kariyerini yeniden inşa edebilmek için İtalya Serie A'ya gitmek zorunda kaldı.

Önce Fiorentina'da, ardından 2015-2017 yılları arasında Roma'da oynadı.

Liverpool'la İngiltere'ye döndüğünde ise şunları söyledi:

"Premier Lig'de oynamayı seviyorum. Geri döndüğüm için mutluyum ve heyecanlıyım.

"Kulüp için her şeyimi vereceğim. Burada olduğum için mutluyum ve bu kulüple gerçekten bir şeyler kazanmak istiyorum."

Salah, Anfield'daki ilk sezonunda BBC Sport'a verdiği röportajda, "Şimdiki halime ve beş yıl önceki halime bakarsanız hem zihinsel hem de fiziksel açıdan her şey değişti" dedi:

"Her gün kendimi geliştirmeye çalışıyorum. Daha fazla gelişebilmek için kendimi baskı altında tutmayı her zaman seviyorum.

"Bütün hayatımı futbola adıyorum. Yalnızca futbolu düşünüyorum. Aklımda her zaman futbol var."

Dokuz yıl sonra Salah, sözünü tutmuş bir şekilde arkasında kupalar ve şampiyonluklarla dolu bir miras bıraktı.

Ancak aynı zamanda Afrika'dan ayrılırken dile getirdiği ilk hedefini de gerçekleştirmiş oldu:

"İnsanların sevdiği bir futbolcu olmak."

Salah'ın çıkış yaptığı 2017-2018 sezonunda, Anfield'daki Kop tribünlerinde yeni bir tezahürat doğdu.

James grubunun "Sit Down" şarkısının melodisiyle söylenen tezahüratta şu sözler yer alıyordu:

"Mo Salah, Mo Salah, Mo Salah, kanattan ilerliyor. Salah, la-la, la-la, Mısırlı kral!"

O dönemde kendisi Leeds United taraftarı olan grubun solisti Tim Booth, Liverpool FC'ye şunları söylemişti:

"Sit Down konusunda oldukça hassas davrandık. Bu şarkının insanlar için çok şey ifade ettiğini biliyoruz. Şarkıyı değersizleştirebileceğini düşündüğümüz birçok reklamda veya farklı kullanım biçiminde yer almasına izin vermedik. Ama dünyanın en büyük futbolcularından biri bu şarkıyı kullanabilir. Böylesine güzel bir futbol oynarken bundan mutluluk duyarız."

O sezon Salah'tan ilham alınarak sözleri yeniden yazılan tek Britpop şarkısı bu değildi.

Londralı grup Dodgy'nin "Good Enough" şarkısı da Salah'ın "çok özel" diye tanımladığı bir tribün tezahüratına uyarlandı.

Salah'ın Müslüman kimliğiyle gurur duyduğunu açıkça dile getirmesine atıfta bulunan taraftarlar şu sözleri söylüyordu:

"Senin için yeterince iyiyse benim için de yeterince iyi. Birkaç gol daha atarsa ben de Müslüman olurum. Senin için yeterince iyiyse benim için de yeterince iyi. Camide oturuyor, benim de olmak istediğim yer orası."

Salah, Premier Lig tarihinin en hızlı futbolcuları arasında yer alıyor.

Opta istatistiklerine göre 2021'de saatte 36,64 kilometrelik hıza ulaştı.

"Ters ayaklı kanat oyuncusu" olarak sağ kanattan hücuma başlayan Salah, daha sonra içeri kat ediyor; vücut çalımları ve ani hız değişimleriyle savunmacıları geçerek güçlü ayağı olan sol ayağıyla şut çekiyor.

Ancak bu etkili taktikle yetinmeyen Salah, zaman içinde sağ ayağını da güçlendirmek için yoğun bir antrenman programı uyguladı.

Salah, Sports Illustrated'a, "Zayıf yönlerimin üzerinde çalışıyor ve sürekli kendimi geliştirmeye çabalıyorum. Antrenmandan sonra ya da antrenman öncesinde spor salonunda tek başıma çalışıyorum" dedi.

Ancak Salah için asıl yoğun çalışma, antrenmandan eve döndüğünde başlıyor.

Beslenme, egzersiz ve toparlanma üzerine kurulu katı bir rutin uyguluyor.

Toparlanmayı hızlandırmak ve yorgunluğu azaltmak amacıyla, evindeki kişisel hiperbarik oksijen odası da dahil olmak üzere elit düzeyde spor ve rehabilitasyon imkânlarından yararlanıyor.

Salah, kas ağrısını ve iltihabı en aza indirmek için yaptığı buz banyolarının yanı sıra günde en az iki kez spor salonunda çalışıyor.

Esnekliğini artırmak ve sakatlıkları önlemek amacıyla yoga ve pilates de yapıyor.

Disiplinli programı, aile evinin diğer bölümlerine de uzanıyor.

Men in Blazers Media Network'e verdiği röportajda, "İyi karın kasları mutfakta yapılır" diyen Salah, beslenmenin günlük rutinindeki önemini vurguladı.

Salah, protein ve yeşil sebzeler bakımından zengin, katı bir beslenme programı uyguluyor.

Genellikle yumurta, avokado, brokoli, tatlı patates, yulaf, badem sütü ve meyve gibi gıdaların yer aldığı, dengeli beş ya da altı öğün tüketiyor.

Şekerden uzak duruyor ve yalnızca glütensiz esmer ekmek yiyor.

Ancak Mısır'a döndüğünde, kızarmış pirinç, mercimek ve soğanla hazırlanan ülkenin geleneksel yemeği koşariyi yemeyi sürdürüyor.

Ruh sağlığı da Salah'ın öncelikleri arasında.

Her gün uyumadan önce ya da uyandıktan sonra 15-20 dakika meditasyon yapıyor; hedeflerine odaklanıyor ve zihinsel berraklığını korumaya çalışıyor.

Ayrıca düzenli olarak satranç oynuyor. Satranç, konsantrasyonunu ve karar verme becerisini geliştirmesine yardımcı oluyor.

Salah, Mısır'da ulusal bir ilham kaynağı olarak görülüyor. Pek çok taraftar onu "Mısırlı her çocuğun umudu" diye tanımlıyor.

Salah, BBC Sport'a verdiği röportajda şunları söyledi:

"Tüm Mısır halkının kendilerini geliştirmek için benim izlediğim yolu takip etmesini istiyorum. Biz çok büyük bir ülkeyiz. Çok sayıda çocuğumuz var. Herkesin hayal kurmasını ve bir şeyler başarabileceğine inanmasını istiyorum."

Salah, bu sözlerini eylemleriyle de destekliyor.

Nagrig'de faaliyet gösteren Mohamed Salah Yardım Vakfı; yetimlere, boşanmış ve dul kadınlara, yoksullara ve hastalara yardım ediyor.

Liverpool'da ise Salah'ın yalnızca yeteneği değil; istikrarı, profesyonelliği ve alçakgönüllülüğü de onu hem kulüp hem de kent için bir gurur simgesi haline getirdi.

Salah'ın toplumsal dayanışmanın güçlenmesine ve hatta nefret suçlarının azalmasına katkıda bulunduğu, aynı zamanda giderek daha fazla Müslüman taraftarı Anfield'a çektiği belirtiliyor.

Klopp, The Anfield Wrap podcast'inde Liverpool taraftarlarına şöyle seslendi:

"Umarım bu son maç gününde hepinizin yüzünde bir gülümseme olur. Sadece mutlu olun ve parçası olduğunuz, bir daha eşine tanıklık edemeyeceğimiz bu inanılmaz kariyer için minnettar kalın.

"Mo'nun zihninde her zaman gol vardı. Bunu çalıştırarak kazanamazsınız ya da öğrenemezsiniz. Bu onun içinde var. Hayatının son gününe kadar da buna sahip olacak."

Liverpool'un 2023 yılında El-İttihad'dan gelen 200 milyon dolarlık teklifi reddettiği bildirilmişti.

El-İttihad ve Suudi Arabistan Profesyonel Ligi'nin "dört büyük" kulübü arasında yer alan El-Ehli, El-Hilal ve El-Nassr, Salah'ı transfer etmekle ilgilenmeye devam etti.

Beşiktaş'ın da Salah'la resmi olarak ilgilendiğini biliyoruz.

Ancak Salah'ın şimdiki durağı Trabzon kenti.

Oyun tarzı büyük ölçüde fiziksel yoğunluğa; sürate, hızlanmaya, savunma arkasına koşulara ve hızlı geçişlere dayandığı için Salah'ın kendisini dünyanın en iyileri arasına taşıyan elit performans düzeyini koruması zor olabilir.

Ancak Mersey'den Nil'e uzanan dünyanın dört bir yanındaki milyonlarca taraftarı için Salah, sonsuza kadar "Mısırlı kral" olarak kalacak.

Nagrig'de yaşayan bir Salah taraftarı, bütün bir halkın duygularını BBC Arapça'ya şu sözlerle özetliyor:

"Nereye giderse gitsin ve hangi takımda oynarsa oynasın, Mohamed Salah'ı her zaman sevecek ve destekleyeceğiz."

Orijinali İngilizce olan bu makalenin çevirisinde yapay zekadan yararlandık. Yayınlanmadan önce çeviriyi bir BBC gazetecisi kontrol etti. Yapay zekayı nasıl kullandığımız hakkında daha fazla bilgi burada.