Bilim insanları, zehirli yılanların insanlara yönelik saldırı davranışlarını hangi koşulların etkilediğini araştırmak için sıra dışı bir deney gerçekleştirdi. Brezilya’da 116 Bothrops jararaca yılanı üzerinde yaklaşık 40 bin test yapılan çalışmada, sıcaklık, günün saati ve vücudun farklı bölgelerine uygulanan baskının hayvanların tepkileri üzerindeki etkisi incelendi.
Araştırmanın sonuçları, bazı koşulların yılanların savunma amaçlı saldırı davranışını tetikleme ihtimalini artırabileceğini ortaya koydu. Yüksek sıcaklık, yılanın daha küçük olması ve vücudunun belirli noktalarına uygulanan baskı bu faktörler arasında yer aldı.
Deneylerde araştırmacılar, yılanların yalnızca doğal ortamlarındaki davranışlarını gözlemlemekle kalmadı. Farklı sıcaklık ve zaman koşullarında hayvanların vücutlarının çeşitli bölgelerine uygulanan baskıya verdikleri tepkiler kaydedildi.
Yaklaşık 40 bin testten elde edilen veriler üzerinden, hangi koşullarda saldırı davranışının daha sık ortaya çıktığı değerlendirildi.
Araştırmacılar, elde edilen bulguların yılanların davranışlarının daha iyi anlaşılmasına ve yılan sokmalarının önlenmesine yönelik çalışmaların geliştirilmesine katkı sağlayabileceğini belirtti.
Araştırma sonuçları kadar çalışmanın yürütülme biçimi de tartışma konusu oldu. Çalışma, yayımlandığı Scientific Reports dergisi tarafından 2025 yılında geri çekildi.
Geri çekme kararında, deneylerde hayvanların kullanımına ilişkin etik izinlerle bağlantılı sorunların bulunduğu belirtildi.
Tartışmalı çalışma, 2026 yılında sıra dışı bilimsel araştırmaları gündeme taşıyan Ig Nobel Ödülleri kapsamında yeniden dikkat çekti.
Ig Nobel, ilk bakışta şaşırtıcı, eğlenceli veya sıra dışı görünen ancak bilimsel bir soruya yanıt arayan araştırmaları ödüllendiriyor. Ödülün amacı, bilimsel çalışmaların insanlarda önce merak veya gülümseme yaratmasını, ardından da araştırmanın ortaya koyduğu sorular üzerine düşündürmesini sağlamak.
Bu araştırmada ise temel soru, insanların yılanlarla karşılaşması durumunda önem taşıyabilecek bir noktaya odaklanıyor: Zehirli bir yılanın savunma amaçlı saldırı davranışını hangi koşullar tetikliyor?
